Czytnik e-booków i tablet wyświetlą tę samą książkę, ale robią to w zupełnie inny sposób. Różnica wynika z technologii ekranu: papier elektroniczny działa inaczej niż wyświetlacz LCD czy OLED. Wyjaśniamy, jak to działa i komu który sprzęt posłuży lepiej.
Jak działa papier elektroniczny
Ekran czytnika, nazywany e-papierem, składa się z mikroskopijnych kapsułek wypełnionych naładowanymi cząsteczkami, jasnymi i ciemnymi. Gdy urządzenie przyłoży do nich pole elektryczne, cząsteczki przesuwają się ku powierzchni i układają w litery lub obraz. Całość przypomina druk, który można zmieniać na żądanie.
Najważniejsza cecha tego rozwiązania jest taka, że ekran nie świeci własnym światłem, tylko odbija światło otoczenia, podobnie jak kartka papieru. Prąd jest potrzebny głównie w chwili zmiany obrazu. Wyświetlona strona utrzymuje się bez zasilania, dlatego czytniki mogą pracować na jednym ładowaniu nawet kilka tygodni, zależnie od modelu i sposobu używania.
Wiele czytników ma też podświetlenie. Zwykle są to diody umieszczone przy brzegu ekranu, które oświetlają jego powierzchnię, zamiast świecić prosto w twarz. Dzięki temu da się czytać po ciemku, a ekran nadal przypomina papier.
Czym to się różni od ekranu tabletu
Tablet ma wyświetlacz, który sam emituje światło. Daje to żywe kolory, płynny ruch i szybką reakcję na dotyk, ale ma swoje konsekwencje:
- Czytelność w słońcu. Błyszcząca szyba tabletu odbija otoczenie i w pełnym słońcu tekst bywa trudny do odczytania. E-papier w takich warunkach sprawdza się najlepiej.
- Bateria. Tablet trzeba zwykle ładować co kilka dni, a przy intensywnym użyciu nawet codziennie. Czytnik wytrzymuje znacznie dłużej.
- Szybkość i kolor. E-papier odświeża obraz wolniej. Przy przewracaniu stron bywa to ledwo zauważalne, ale filmy czy animacje się na nim nie sprawdzą. Wersje kolorowe istnieją, lecz barwy są zwykle bardziej stonowane niż na tablecie.
- Rozpraszacze. Czytnik służy głównie do czytania, więc nie kusi powiadomieniami, komunikatorami ani mediami społecznościowymi.
Komfort patrzenia na ekran jest sprawą indywidualną. Wiele osób uważa e-papier za wygodniejszy przy dłuższej lekturze, ale warto zrobić własny test, a przy dłuższym czytaniu robić przerwy niezależnie od urządzenia.
Kiedy lepszy będzie czytnik
Czytnik to dobry wybór, jeśli:
- czytasz dużo prozy, na przykład powieści, reportaże czy literaturę faktu, i robisz to regularnie,
- lubisz czytać na plaży, na balkonie, w ogrodzie lub w podróży, gdzie jest dużo światła,
- chcesz zabierać urządzenie na wyjazdy bez szukania ładowarki,
- zależy ci na małej wadze i wygodzie trzymania jedną ręką,
- łatwo się rozpraszasz i wolisz sprzęt, który robi jedną rzecz.
Kiedy lepiej sięgnąć po tablet
Tablet wygra tam, gdzie liczy się kolor, szybkość i różnorodność zastosowań:
- czytasz komiksy, albumy, magazyny z kolorowymi zdjęciami lub książki dla dzieci,
- pracujesz na plikach PDF z tabelami, wykresami i małym drukiem, bo większy, kolorowy ekran ułatwia ich przeglądanie,
- korzystasz z podręczników i materiałów do nauki, w których robisz notatki i zakładki,
- chcesz mieć jedno urządzenie do czytania, filmów, poczty i aplikacji.
Jeśli czytasz od czasu do czasu i tablet już masz, może nie warto kupować drugiego urządzenia. Wystarczy włączyć tryb ograniczający niebieskie światło i zmniejszyć jasność ekranu.
Na co zwrócić uwagę przy wyborze czytnika
Jeśli skłaniasz się ku czytnikowi, sprawdź kilka rzeczy, zanim go kupisz:
- Rozmiar ekranu. Mniejszy jest lżejszy i wygodniejszy w podróży, większy lepiej radzi sobie z plikami PDF i większą czcionką.
- Obsługiwane formaty. Sprawdź, czy czytnik otworzy pliki, z których korzystasz, na przykład EPUB lub PDF. Zwróć też uwagę, czy da się wgrywać własne pliki, czy trzeba korzystać wyłącznie ze sklepu producenta.
- Podświetlenie. Przydaje się wieczorem. Dobrze, jeśli można regulować jego jasność, a najlepiej także barwę.
- Odporność na wodę. To praktyczne przy czytaniu w wannie lub nad basenem. Sprawdź deklarowane parametry w opisie technicznym.
- Dostęp do książek. Zajrzyj, skąd możesz brać e-booki: ze sklepów, z biblioteki publicznej, z darmowych zasobów domeny publicznej. Oferta i ceny zmieniają się, więc warto porównać aktualne warunki.
Podsumowanie
Wybór nie jest rywalizacją, tylko kwestią tego, jak i gdzie czytasz. Papier elektroniczny jest stworzony do długiego, skupionego czytania tekstu, w dobrym świetle i bez rozpraszaczy. Tablet jest uniwersalny, kolorowy i szybki, ale wymaga częstszego ładowania. Wiele osób korzysta z obu urządzeń: czytnika do powieści, tabletu do czasopism i dokumentów. Jeśli się wahasz, pożycz czytnik od znajomego lub obejrzyj go w sklepie. Kilka minut z ekranem e-papieru powie ci więcej niż każda specyfikacja.